Inktaapjury bevestigt SJB-keuze: ‘La Superba’ beste boek

De Nederlander Ilja Leonard Pfeijffer wint na de Libris Literatuur Prijs vorig jaar nu ook De Inktaap 2015 met zijn roman La Superba. De prijs werd dinsdagmiddag uitgereikt in kunstencampus de Singel in Antwerpen, in de aanwezigheid van 800 jonge juryleden, waaronder ook dertien SJB-juryleden. Pfeijffer haalde het van medegenomineerden Joke van Leeuwen, Joost de Vries en Els Langenfeld en volgt op de erelijst Tommy Wieringa op.

Voor De Inktaap lazen en bespraken ditmaal ruim 1.250 leerlingen uit het hele Nederlandse taalgebied (Nederland, Vlaanderen, Suriname en Curaçao) begeleid door een docent (op onze school de heren Paul Heylen en Hans Trimpeneers) de winnende werken van de drie grote boekenprijzen Gouden Boekenuil, Libris Literatuur Prijs en AKO Literatuurprijs en een door een jury genomineerd boek uit het Nederlandstalige deel van de Caraïben. Elk van die ‘schooljury’s’ duidde vervolgens een eigen winnaar aan, waarna de stemmen van alle scholen bij elkaar geteld werden. Op de erelijst van de prijs stonden al onder meer Harry Mulisch, Tom Lanoye, Dimitri Verhulst en A. F. Th. Van Der Heijden.

Pfeijffers La Superba neemt de lezer mee naar de Italiaanse havenstad Genua in een verhaal waar de schrijver zelf het hoofdpersonage lijkt te zijn, al is niets wat het lijkt. ‘De scheiding tussen fictie en realiteit is in La Superba flinterdun’, stelt het juryverslag. ‘Het verhaal doet nadenken over verbeelding en realiteit en het is zo’n roman die je als lezer altijd zal bijblijven.’

Pfeijffer kwam de prijs zelf in ontvangst nemen en toonde zich bijzonder dankbaar. ‘Dit is misschien wel de mooiste literaire prijs die je kan winnen’, zei hij. ‘Zeker als je hier in de zaal zo’n fantastische, enthousiaste jury ziet.’

De SJB-Inktaapjury had vooraf zelf een keuze gemaakt uit de geselecteerde boeken. De quotering zag er zo uit:

‘La Superba’ (Ilja Leonard Pfeijffer): 84 punten,

‘Feest van het begin’ (Joke van Leeuwen): 68 punten,

‘Porto Marie’ (Els Langenfeld): 46 punten,

‘De republiek’ (Joost de Vries): 26 punten.

De hele SJB- jury ging ook naar de hierboven beschreven slothappening van het project op dinsdag 10 maart in de Singel in Antwerpen.

Hieronder kunnen jullie de commentaren van onze leerlingen op de vier boeken lezen.

Juryrapport Inktaap 2015 Sint-Jan Berchmanscollege Mol:

La Superba (Ilja Leonard Pfeijffer)

‘La Superba’ is geen doordeweeks boek. De verteller lijkt stevig gestoord en is uitermate egocentrisch. Het seksueel fetisjisme is wat choquerend en dat maakt het niet zo evident om je in te leven in het hoofdpersonage. Na verloop van tijd leer je echter genieten van dit boek. Het is filosofisch en geeft stof tot nadenken (dat been!).

Het verhaal lijkt soms wat onevenwichtig en bevat enkele herhalingen (het mooiste meisje!). De nevenverhalen en intermezzo’s zorgen echter voor variatie en op het einde komen alle verhaallijnen mooi samen (de schaamte!).

De opvallend barokke stijl van ‘La Superba’ is soms wat hoogdravend en overladen, maar past bij het verhaal.

Feest van het begin (Joke Van Leeuwen)

‘Feest van het begin’ speelt zich af tijdens de Franse Revolutie, maar het bevat geen bloederige scènes. De opstand wordt bekeken vanuit het gewone volk en dat is interessant. Het is een luchtig, misschien wat oppervlakkig boek, dat vlot leest. De verhaallijnen van de verschillende personages kruisen mekaar geregeld, zonder dat ze volledig in mekaar verstrengeld raken. Soms is dat wel wat frustrerend. Omdat die personages niet echt uitgediept worden (evenmin als de setting trouwens), is er geen echte identificatie, waardoor de schrijfster haar doel een beetje lijkt te missen. Het slot van een boek hoeft niet altijd een mooie afronding van het verhaal te zijn, maar het einde van ‘Feest van het begin’ is wel heel erg open.

De stijl van dit boek is helder en duidelijk, maar je wordt als lezer niet echt meegesleurd en het verhaal blijft niet aan je kleven.

Porto Marie (Els Langenfeld)

‘Porto Marie’ is een schrijnend boek waarin het harde leven van slaven wordt beschreven. Het is een klassieke roman met een degelijke verteller. Het lijkt allemaal historisch correct, maar het doet soms ook wat aan een uitgebreide geschiedenisles denken. De drie verhalen zijn wat langdradig en voorspelbaar (er wordt behoorlijk wat gefolterd en uiteindelijk gaat iedereen dood!). In zekere zin past dit wel binnen het thema en een happy end zou in deze context uiteraard misstaan, maar de vele herhalingen en uitweidingen doen het boek geen goed. De stijl is zeker niet overladen, maar mist toch wat schwung.

De republiek (Joost De Vries)

Het hoofdpersonage van ‘De republiek’ is ‘gene toffe’. Ook diens obsessie in verband met Hitlerstudies bemoeilijkt de identificatie. Daar komt dan nog de grote leugen bij, waardoor je je als lezer erg ongemakkelijk voelt. Het is wel een origineel verhaal, maar het wordt niet zo goed uitgewerkt en het is ietwat langdradig. Gelukkig zijn er nog de illustraties ( de kat met het Hitlersnorretje!) die het boek wat opfleuren. De vele verwijzingen naar Harry Potter, Lord of the Rings en Game of Thrones zijn wat goedkoop.Soms lijkt de auteur te kicken op zijn kennis en dat maakt het enigszins irritant. Je krijgt niet altijd de kans om je zelf een beeld te vormen van een personage. De verteller doet dat al uitgebreid voor jou. De schrijfstijl is nog wel ‘ça va’!